Isniin 3 June 2024 {HMC} Faah-faahinno dheeraad ah ayaa waxaa laga helayaa howlgal qorsheysan oo ay xalay ciidamada ammaanka Puntland ka sameeyeen gudaha magaalada Boosaaso ee xarunta gobolka Bari, kaas oo ahaa mid ka dhan ah Daacish.

Howlgalkan ayaa ujeedkoosa waxa uu ahaa mid lagu xoojinayay amniga magaaladaas oo mararka qaar ay weeraro ka fuliyaan kooxaha Al-Shabaab iyo Daacish.

Saraakiisha amniga Puntland ayaa shaaca ka qaaday in howlgalkan lagu soo qabtay illaa saddex nin oo lagu tuhmayo inay ka tirsan yihiin Daacish, kuwaas oo lagu hayo baaris.

Xubnaha lasoo qabtay ayaa si gaar ah loogu eedeynayaa inay Daacish u qaabilsan yihiin hanjabaada ganacsatada ku dhaqan magaalada Boosaaso ee xarunta ganacsiga Puntland.

Sidoo kale waxaa saraakiishu ay intaasi ku dareen inay sii wadi doonaan howlgallada amniga xaqiijinta, si looga hortago weerarada ka dhaca magaalada Boosaaso.

Xaaladda ayaa hadda ah mid deggan, inkastoo howlgalladan si wayn looga dareemay magaaladaasi, sida ay soo wariyeen dadka deegaanka.

Muddooyinkii u dambeeyay ciidamada Puntland ayaa kordhiyay howlgalladooda ka dhanka ah kooxda daacish ee ku sugan dhulka buuraleyda ah ee gobolka Bari.

Isniin 3 June 2024 {HMC} Waxaa muuqata inuu banaanka usoo baxay khilaaf ka dhaxeeya madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud iyo madaxweynaha maamulka Koonfur Galbeed Cabdicasiis Lafta-gareen.

Khilaafkan ayaa waxaa soo saaray qorshaha ay dowladda federaalka ku dooneyso in dalka looga saaro ciidamada Itoobiya, oo badankood ku sugan deegaanada maamulka Koonfur Galbeed.

Laba maalin ka hor ayaa Xuseen Sheekh Cali, oo ah la-taliyaha amniga qaranka ee Soomaaliya, wuxuu sheegay in marka uu dhammaado muddo xileedka ATMIS oo ku eg December 2024 ay dalka ka bixi doonaan ciidamada Itoobiya, halka kuwa kale ee Afrikaanka ahna ay muddo sanad ah ku sii joogi doonaan howlgal kale.

Warkan ayaa waxaa aad ugu riyaaqay Soomaalida badankood, saabo la xiriira xiisadda ka dhaxeysa laba dal iyo xadgudubka ay Addis-Ababa ku sameysay qarannimada Soomaaliya.

Hase yeeshee, waxaa yaab leh in xildhibaano aad ugu dhow Lafta-gareen oo ay ka mid yihiin Cali Saciid Fiqi iyo Xasan Cabdinuur ay u ololeeyaan joogitaanka ciidamada Itoobiya, ayaga oo baraha bulshada soo dhigaya qoraallo ka dhan ah dowladda Xasan Sheekh, oo qaarkood ay la socdaan hanjabaado.

Ma cadda haddii khilaafkan ku siman yahay kaliya arrinta ciidamada Itoobiya iyo haddii ay jiraan arrimo kale oo qarsoon oo ay isku hayaan labada dhinac.

Madaxweyne Xasan iyo Lafta-gareen ayaa sanadkii hore ku heshiiyey in muddo xileedka Lafta-gareen oo ku ekaa December 2023 lagu daro hal sano, ayada oo madaxweynaha Soomaaliya uu arrintaas ku qanciyey mucaaradka Koonfur Galbeed ee Shariif Xasan uu hoggoomiyo.

Si kastaba, ayada oo December 2024 ay soo siqeyso ayaa waxaa muuqaneysa in Lafta-gareen uu galayo xeendaabka Itoobiya ama uu ku jiro, taasi oo mid adag ka dhigeyso in kursiga laga dejiyo, oo markii horeba uu ku imid awooddooda.

Isniin 3 June 2024 {HMC} Xisbiga talada haya ee dalka Mexico ayaa sheegtay in doorashadi Axaddii shalay ka dhacday dalkaasi ay ku guuleysatay murashaxi iyaga matalayay oo ah haweeneyda lagu magacaabo Claudia Sheinbaum.

Xisbiga MORENA ayaa guushani sheegtay saacado yar kaddib marki lasoo xiray doorashada xalay fiidkii xilliga Mexico, iyaga oo sheegay in Claudia Sheinbaum ay codad aad u badan ku horreyso taasoo waddada u xaareysa in ay noqoto madaxweynihi u horreeyay oo dumar ah oo hogaamiyo Mexico.

Ra’I ururin ay sameysay xarunta Parametria ayaa muujineysa in Sheinbaum ay doorashada ka heli doonto codad dhan 56%. Sida kaso muuqatay codadka ilaa iyo hadda la tiryay, murashaxa xisbiga mucaaridka Soojit Galvez ayaa heshay 30%.

Inkasta oo aanan wali la dhameystirin guud ahaan tirinta codadka, haddana Galvez ayaanan qiran in laga guuleystay, iyada oo u sheegay taageerayaasheeda in ay dulqaad yeeshaan ilaa looga dhawaaqayo natiijada rasmiga ah.

Isniin 3 June 2024 {HMC} Caqabad awood leh ayaa soo wajahday qorshaha ay dowladda federaalka ku dooneyso in lagu xiro xafiiska QM ee Soomaaliya (UNSOM) marka la gaaro bisha December ee sanadkan, caqabaddaas oo ah dowladda Mareykanka.

Sida lagu baahiyay bogga Waaxda Arimaha Dibadda Maraykanka, xoghaye Antony Blinken ayaa Jimcihii khadka taleefanka kula hadlay madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud. Afhayeenka Waaxda Arrimaha Dibadda Maraykanka Matthew Miller ayaa sheegay in Blinken iyo Xasan Sheekh ay ka wada hadleen kaalinta muhiimka ah ee uu leeyahay Hawgalka Kaalmaynta Qaramada Midoobay ee Soomaaliya (UNSOM).

Maraykanku waxa uu doonayaa in uu sii shaqeeyo Hawgalka Kaalmeynta Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, sida uu sheegay Afhayeenka Waaxda Arimaha Dibadda Matthew Miller.

Maraykanka ayaa xiriir dhaw la leh Dowladda Federaalka Soomaaliya, isagoo ka caawiya arrimo ay kamid yihiin amniga, siyaasadda, dhaqaalaha iyo kaalmada gargaarka. Waxa muuqata in uu cadaadis ku saarayo dawladda inay ka laabato go’aankeeda ah in la soo gabagabeeyo hawlgalka UNSOM.

Dad badan ayaa rumeysan suurta-galnimada in dawladdu dib uga laabato go’aankeeda, marka la eego cadaadiska uga imaanaya beesha caalamka oo u dambeeyay kan Maraykanka ka yimid.

Feysal Deri oo ka faallooda arrimaha siyaasadda oo la hadlayay BBC-da ayaa sheegay in soo magacaabistii James Swan, loo soo magacaabay in uu hoggaamiyo si kumeel gaar ah xafiiska UNSOM iyo daneynta Maraykanka ee xiisadda gobolka iyo dagaalka ka dhanka ah argagixsada ay dhammaantood keeni karaan, in dowladda Soomaaliya aqbasho codsiga uga imaanaya beesha caalamka oo uu Maraykanku ugu horreeyo.

“Dawladda Soomaaliya runtii waxa dhab ah in ay aad ugu tiirsan tahay saaxiibadeeda beesha caalamka, xataa haddaad fiiriso dhimista ciidamadan hadda laga wadahadlayo, dawladda Soomaaliya marna may oran ciidamadu gabi ahaan Soomaaliya ha ka baxeen ee waxa la isku haystaa qaabka iyo waajibaadka ay ku sii joogayaan ciidamadan iyo magaca loo bixinayo, marka haddaad isku soo wada duubto waxa lafdhabar u ah dawladda Soomaaliya jiritaankeeda waa saaxiibada ay ku leeyihiin beesha caalamka, Maraykankuna qayb ayuu ka yahay saaxiibadaas,’’ ayuu yiri Feysal Deri.

Feysal waxa kale oo uu sheegay “marka waxan filayaa in ay jiri doonaan wadahadallo dheeraada si loogu heshiiyo meel dhexdhexaad ah beesha caalamkuna ku qanacdo, dawladda Soomaaliyana u aragto in danaheeda gaarka ah uu ku jiro.”

Ma cadda go’aanka ay dowladda federaalka ka qaadan doonto cadaadiska ka yimid Mareykanka.

Axad 2 June 2024 {HMC} Shacabka Magaaladda Moqokori ee Gobolka Hiiraan ayaa u istaagay sidii ay isku tashi Bulsho ugu dhisan lahaayeen Isbitaal guud oo ay yeelato Degmadaas kaasi oo ay baahi weyn u qabaan dadka deegaanka .

In la hirgaliyo Isbitaal guud oo ah Howl aad u adag waxaa ka qeyb qaadashahiisa u istaagay ilaa hadda Qurba joogta, Ganacsatada iyo qeeybaha kale ee Bulshada reer Moqokori.

Isbitaalkaan oo loogu magac daray Moqokori General Hospital ayaa si rasmi ah maanta loo dhagax dhigay dhismihiisa oo mudo socon doono.

Masuuliyiin uu ka mid yahay Gudoomiyaha Degmadda Moqokori Xasan Barre Makaraan Isku duwaha caafimaadka Gobolka Hiiraan Xasan Barqadle iyo Gudoomiyaha Gobolka Hiiraan Muuse salaad wehliye ayaa Goob joog ka ahaa daahfurka dhismaha Isbitaalka Moqokori.

ku dhawaad Sanad iyo lixbilood oo Gacanta Dowladda ay ku jirto Magaaladdaan waxay heshay Adeegyo Dowladeed oo ay ka mid yihiin Dhismaha xarunta Maamulka Degmadda.