isniin, October -23- 2023-{HMC}  Xukuumadda Somaliland ayaa markale ka hadashay aqoonsigii ay dhawaan dowladda federaalka Soomaaliya ku dhowaaqday in ay siisay SSC-Khaatumo.

Wasiirka Wasaaradda Isgaadhsiinta iyo Tiknoolajiyada Dr. Cabdiweli Sheekh Cabdullaahi Suufi oo wareysi siiyay telefishanka Sahan ayaa waxa uu sheegay in gobolka Sool uu yahay dhul Somaliland ah, hase yeeshe looga soo duulay qeybo kamid ah Soomaaliya.

“Wasaarada Arrimaha Dibbada ayaa soo saartay war-saxaafadeed kuna caddaysay mowqifka xukuumada oo ah in Sool ay tahay dhul Somaliland ah,” ayuu yiri Wasiir Cabdiweli Suufi.

Waxa uu sheegay in waxa ka taagan Laascaanood iyo guud ahaan gobolka Sool uusan aheyn cabasho dadweyne, balse uu salka ku hayo duulaan la soo qorsheeyay oo ka dhanka ah Somaliland.

“Waxa ka socda Sool maaha cabasho bulsho ama tabasho gaar ah ee waa dagaal iyo duulaan si wayn loogu soo qaaday Somaliland.” ayuu hadalkiisa sii raaciyay Wasiir Suufi.

Sidoo kale waxa uu sheegay in socdaalkii hoggaamiyaha SSC-Khaatumo Mudane Firdhiye ee magaalada Muqdisho ay cadeyn u tahay in Somaliland lagu soo duulay.

“Dhinacyo badan oo Soomaaliya ayaa dagaal waxba la iskula hadhin soo qaadeen. Sool marwalba waa Somaliland,” ayuu yiri Wasiirka oo sii adkeynaya bayaankii dhawaan ay wasaaradda arrimaha dibadda kasoo saartay tallaabada ay qaaday dowladda federaalka.

Ugu dambeyntiina waxa uu soo hadal qaaday qadiyadda wada-hadalada Somaliland iyo Soomaaliya, wuxuuna si cad u sheegay in dowladda federaalka ay kula hadli karto oo kaliya fagaare caalami ah, oo loo dhan yahay.

“Wada-hadallada Muqdisho oo keliya ma aheyn ee beesha caalamka qeyb ayay ka aheyd. Siyaasadda madaxweyne Muuse Biixi waa in madal loo dhan yahay oo ay joogaan dhex-dhexaadiyaasha, iyo in laga wada-hadlo sidii loo kala bixi lahaa.”

Somaliland ayaa dhawaan ugu baaqday Soomaaliya inay gabi ahaanba ka laabato taageerada ay siiso SSC-Khaatumo, iyada oo beesha caalamka usoo jeedisay inay cambaareeyaan aqoonsigan, maadaama ay sheegtay in uu khatar ku yahay xasiloonida guud ee gobolka.

isniin, October -23- 2023-{HMC}  Xafiiska Qaramada Midoobay ee Soomaaliya (UNSOS) ayaa ciidamada Dalkan Burundi ee ku sugan gudaha wadanka Soomaaliya ku wareejisay saddex diyaaradood oo ah nooca qumaatiga u kaco ee loo yaqaan helikobterka , si ay u caawiyaan howlgallada ka dhanka ah Alshabaab.

Qoraal rasmi ah oo ay hay’adda UNSOS soo dhigtay barteeda Twitter-ka ayay ku muujisay muhiimadda ay diyaaradahan u leeyihiin xoojinta hawlgallada ATMIS ee Soomaaliya.

Diyaaradahan oo ah kuwa qumaatiga u kaca oo nuucoodu yahay Mi-8 iyo Bell 412, islamarkaas na ay Qaramada Midoobay u oggolaatay, ayaa muhiimad gaar ah u leh kor u qaadida dagaalka lagula jiro Alshabaab.

bayaanka ka so baxay Xafiiska UNSOS ayaa waxaa lagu yiri “Waxay awood u siin doonaan qaadista ciidamada, si degdeg ah u soo celinta agabyada muhiimka ah, iyo daadgureynta agabka caafimaad ee loo daadgureynayo jiidaha hore ee dagaalka,”

Si doo kale UNSOS waxay sheegtay in ay ka go’an tahay bixinta taageerada saadka ee muhiimka ah iyo fududaynta ATMIS, iyada oo wada shaqayn dhow iyo mid wada jir ah la yeelanaysa Ciidamada Ammaanka Soomaaliya (SSF).

Taageeradan waxa ay ujeedadeedu tahay in ATMIS ay ka caawiso in ay si hufan u gudato waajibaadkeeda Soomaaliya, waxayna kusoo beegantay kadib markii Midowga Afrika (AU) uu aqbalay in 90 maalmood la hakiyo ka bixitaanka ciidamada nabad ilaalinta ee ATMIS.

Dowladda Soomaaliya ayaa horay u heshay diyaaradaha helicopter-ka ee Bell 412, kuwaas oo la rabay in ay si weyn u kordhiyaan awoodda Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed (SNA).

Bishii Luulyo, ciidamada SNA waxa ay heleen laba ka mid ah helikobterradan mataanaha ah.

isniin, October -23- 2023-{HMC} Guddoomiyahii guddiga Fatahaadaha magaalada Baledweyne Xaaji Cismaan Dhagaxoow ayaa maanta shaaca ka qaaday inuu iska casilay xilkaas.

Xaaji Cismaan Dhagaxoow ayaa sheegay in sababaha uu isku casilay ay qeyb ka tahay habacsanaan ka dhalatay howlahii biya xireenada Baledweyne oo faragalinteedu noqotay mid xad dhaaf ah.

“Maanta oo tiiriiqdu tahay 23-10-2023 waxaan dadka reer Hiiraan u sheegaya inaan iska casilay xilkii guddoomiyaha guddiga fatahaadaha Baledweyne, waxaana sido kale cadeynaya inaan si shaqsi ahaan ah aan ula shaqeyn doono cid walba oo hurumarka iyo danaha dadka reer Hiiraan ka shaqeyneyso” ayuu yiri Xaaji Cismaan Dhagaxoow.

Wuxuu tilmaamay in guddigooda ay wax badan ka qabteen howlaha biya xireenada, islamarkaana darbiyada xoogan oo ay ka hirgeliyeen qararka wabiga iyo deegaanada Qooqane iyo Hilikilyo ay yihiin kuwa tayo leh oo lagu badbaaday sadaxdii sano ee lasoo dhaafay.

“Anaga howshaan markaan bilaabeynay sanadkii laba jeer ama sadax jeer ayaa laga barakaci jiray biyaha wabiga, dhibaatas marka aragnay ayaa u istaagnay inan wax ka qabano Alle waa nagu guuley oo 3 sano xiriir ah wax biyo sooma bixin biyahii sanadkaan bilaawgiisa yimid waxay ahayen kuwa xaddhaaf ah oo la sheegay inan la arkin noocooda 100 kii sano ee lasoo dhaafay, taas ayaana keentay xadhaafka iney biyaha soo baxaan” ayuu yiri Xaaji Dhagaxow.

Wuxuu sheegay Xaaji Cismaan Dhagaxoow in guddigooda ka shaqeynta howlaha biya xireenada ay ugu dambeysay laba sano ka hor, islamarkaana qolyaha mudooyinkii dambe ku howlana biya xireenada faa’ido iyo khasaare waxii ka yimaada aysan aheyn mid guddigu uu ku lug leeyahay, isagoona sidoo kale ku baaqay in lala xisaabtamo dadkii haayay furamaha kanaalka dhagax jibis ee sababta u ahaa in daadad kusoo rogmadaan xaafado ka mid ah Baledweyne.

“Waxaa mudooyinkii dambe jiray hay’addo iyo NGO, qandaraaslayaal ka shaqeynayay howlaha biya xireenada oo aysan jirin cid ku koontarooleysa, marka waxaan cadeyneyna in guddiga uu howlahaas socda uusan shaqo ku laheyn dadkana waa iney ogaadaan, tan kale waa in isla xisaabtan la helo oo masuliyada wixii habeen hore Baledweyne ka dhacay ee daadka soo rogmaday kanaalka furahiisi dad iska qaataan masuuliyad daradaas waa in la iskula xisabtama oo dad badan ayaa saq dhexe guryahoodi ka qaxay” ayuu yiri Xaaji Dhagaxoow.

Gabagabadii guddoomiyahii hore ee guddiga Fatahaadaha Baledweyne ayaa ugu baaqay shacabka reer Hiiraan iney kula xisaabtamaan cid walba oo wax ka qabaneysa arrimaha gobolka, isagoona u mahadceliyay dhamaan dadkii lasoo shaqeeyay iyo guud ahaan shacabka reer Baledweyne.