Khamiis , October -19- 2023-{HMC} –  Wararka ka imaanaya gobolka Bakool ayaa sheegaya in maanta ciidamada Xoogga dalka Soomaaliyeed oo kaashanaya kuwa daraawiishta Koonfur Galbeed ay howlgallo culus ka sameeyeen gobolkaas oo ay ku xoogan yihiin AS.

Ciidamada huwanta ayaa howlgalladan si gaar ah uga fuliyay agagaarka degmada Tiyeeglow, ayaga oo bartimaameesaday deegaano ay joogeen xubnaha Al-Shabaab.

Deegaanada ay gaareen ciidamada ayaa waxaa kamid ah Ceel Garas, Dudumal, Waraabe iyo Moorahagar oo qiyaastii 45 KM u jira degmada Tiyeeglow ee gobolka Bakool.

Taliye ku xigeenka guutada 9-aad, qaybta 60-aad ee ciidanka Xoogga dalka Soomaaliyeed Gaashaale Yoonis Aadan Xasan oo la hadlay warbaahinta ayaa sheegay in ujeedka howlgallladan uu ahaa inay AS. ka saaraan dhulkaasi, ayna ku guulaysteen.

Sidoo kale waxa uu tilmaamay inay burburiyeen saldhiyo ay kooxda ku lahayd halkaas, kuwaas oo ay kasoo abaabuli jirtay weerarada ay ku beegsato ciidamada huwanta.

Yoonis Aadan Xasan oo hadalkiisa sii wata ayaa xusay inay sii wadi doonaan dhaq-dhaqaaqyada ay ka wadaan dhulkaasi, si looga sifeeyo dagaalyahannada AS.

Xaaladda ayaa haatan ah mid aad u kacsan, mana jiro wax hadal ah oo ka soo baxay dhinaca AS. oo ku aadan howlgalladaas ay guulaha ka sheegay dowladda dhexe.

Bakool ayaa kamid ah gobollada ay ku xoogan tahay AS, waxaana dhawaan la filayaa inuu ka billowdo wajiga labaad ee dagaalka ka dhanka ah kooxda.

Si kastaba, madaxweyne Xasan Sheekh oo xalay ku hoyday magaalada Baydhaba ayaa kulamo ku wada magaaladaasi, kuwaas oo ku aadan dardargelinta dagaalka AS.

Khamiis , October -19- 2023-{HMC} Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa guddoomiyey shirka Golaha Wasiirrada Dowlad-goboleedka Koonfur-Galbeed, iyadoo ay wehelinayaan Guddoomiyaha Golaha Shacabka Baarlamaanka Federaalka Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur iyo Madaxweynaha Dowlad-goboleedka Koonfur-galbeed Mudane Cabdicasiis Xasan Maxamed.

Kulanka oo ay ka soo qeyb-galeen Wasiirrada iyo Masuuliyiin heer Federaal ee Koonfur-galbeed ayaa xoogga lagu saaray qorshaha howlgalka wajiga Labaad ee dagaalka xoreynta dalka, iyadoo lagu soo bandhigay caqabadaha nololeed, bulsho iyo maamul ee argagixisada Al-shabaab ay dhaxalsiiyeen deegaannada Koonfur-galbeed.

Madaxda iyo masuuliyiinta heer Federaal iyo heer dowlad-goboleed ee Koonfur-galbeed ayaa Madaxweynaha Jamhuuriyadda ku bogaadiyey sida ay uga go’an tahay in dalka laga xoreeyo Khawaarijta, iyagoo ballanqaaday in ay safka hore ka galayaan jiidaha dagaalka, abaabulka dadweynaha iyo taageerada wajiga Labaad ee halganka.

Dhanka kale, Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa kulammo kula qaatay magaalada Xudur ee xarunta Gobolka Bakool, waxgaradka, duubabka dhaqanka, dhallinyarada iyo haweenka, kuwaas oo uu ka dhageystay talooyinkooda ku aaddan Soomaaliya xor ka ah argagixisada, dadkeeduna mideysan yihiin.

Madaxweynaha Jamhuuriyadda ayaa ku bogaadiyey reer Bakool iyo guud ahaan bulshada Koonfur-galbeed sida ay ugu mideysan yihiin dowladnimada, uguna taagan yihiin in ay iska dulqaadaan argagixisada dhiig-miiratada ah ee caqabadda ku noqotay horumarka deegaannadooda.

DHAMMAAD

Khamiis , October -19- 2023-{HMC} – Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Xamza Cabdi Barre, ayaa xafiiskiisa ku qaabilay Danjiraha cusub ee dowladda Sweden u qaabilsan Soomaaliya Joacim Waern.

Labada masuul ayaa kulankaan waxay uga wada-hadleen xiriirka iyo iskaashiga ka dhaxeeya labada dal, dardar-gelinta mashaariicda horumarineed ee ay Sweden ka taageerto Soomaaliya iyo arrimo kale oo ku qotoma danaha labo geesoodka ah.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa uga mahad-celiyey dowladda Sweden taageerada ay siiso Soomaaliya, wuxuuna ku booriyey dowladda Sweden in ay gacan ka geysato qorsheyaasha mudnaanta u leh dowladda.

Mudane Xamza ayaa waxa uu si gaar ah u dul istaagay taageerida arrimaha xasillinta deegaannada laga xoreeyey kooxaha Khawaarijta ah iyo gaarsiinta adeegyada sanadaha badan ka maqnaa.

Danjiraha Boqortooyada Sweden Joacim Waern ayaa dhankiisa muujiyay sida uu ugu faraxsan yahay in uu dalkiisa ku matalo Soomaaliya.

Sidoo kale waxa uu bogaadiyay xiriirka iyo iskaashiga labada dal, isaga oo ballan-qaaday in uu ku dadaali doono sidii loo sii horumarin lahaa xiriirkaas.

Shalay ayay aheyd markii uu Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu waraaqaha aqoonsiga danjirenimo ka guddoomay Safiirka cusub ee dowladda Sweden u fadhin doona dalkeenna Joacim Waern.

Xasan ayaa markaas u rajeeyey Danjire Joacim Waern in uu ka miro Dhaliyo matelaadda dalkiisa iyo xoojinta xiriirka ka dhaxeeya labada dowladood, dhanka kale.

Danjiraha ayaa isna soo bandhigay dadaalka uu ku bixin doono xiriirka diblumaasiyadeed ee labada dal, isaga oo shacabka iyo dowladda Soomaaliyeed uga mahadceliyey soo dhoweynta diirran ee lagu qaabillay.

Khamiis , October -19- 2023-{HMC} Madaxweynaha Dowladda Hirshabeelle Mudane Cali Guudlaawe Xuseen ayaa xarig jaray Laanta cusub ee Bangiga Dhexe ee Soomaaliya ay ku yeelan doonto Magaalada Jowhar Caasimada Dowladda Hirshabeelle.

Madaxweynaha oo ka hadlay munaasabad ka dhacday Laanta Bankiga Dhexe ayaa sheegay in bulshada Hirshabeelle ay soo dhoweeynayaan ayna ku faraxsan yihiin in adeega bankiga dhexe ee Soomaaliya uu soo gaaro Gobolada Dalka, ka Hirshabeelle ahaana uu faaiido wayn ugu fadhiyo.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in bulshada Magaalada Jowhar ay ku caan yihiin amaanada iyo ilaalinta hantida Dowladda, isagoo xusay in hay’ad walba oo Dowladeed ee u baahata dhulkeeda lagu wareejin doono.

Khamiis , October -19- 2023-{HMC} Wararka naga soo gaaraya gobolka Nugaal ayaa sheegaya in weli xaalado kacsanaan ah laga dareemayo magaalada Garoowe ee xarunta Puntland, taas oo u dhexeyso xubnaha mucaaradka ah iyo sidoo kale madaxweyne Deni.

Siyaasiyiinta mucaaradka ah oo ay ku jiraan xubnaha musharixiinta ee la tartamaya Deni ayaa maanta shir ku yeesheen Garoowe oo ay kasoo saareen warsaxaafadeed waxa ay ku sheegeen in madaxweynaha uu abaabul dagaal ka wado gudaha magaalada Garoowe

Xubanaha mucaaradka ayaa ku eedeeyay madaxweynaha inuu damacsan yahay inuu awood ku maquuniyo cid kasta oo kasoo horjeedo qorshihiisa, sida ay hadalka u dhigeen.

Sidoo kale waxaa qoraalka kasoo baxay dallada ay ku mideysan yihiin mucaaradka Puntland lagu sheegay in Deni uu ka shaqeynayo iska hor imaad ka dhaca caasimada, si ay mar kale colaad uga dhacdo caasimada Puntland ee magaalada Garoowe.

Mucaaradka ayaa sidoo kale ka digay in ciidamada gaarka ah ee PMPF loo adeegsado caburinta shacabka iyo siyaasiinta kasoo horjeedo madaxweynaha, iyaga oo sheegay in loo diyaarinayo dagaallo mar kale dhaca si lamid ah kuwii ka dhacay Garoowe iyo Boosaaso.

“Waxaan ka digaynaa in ciidanka PMPF ee dowladda Imaaraatku gacanta ku hayso loo adeegsado caburinta shacabka iyo awood maroorsiga. Waxaan aad uga xunnahay in ay ka qeyb qaateen dagaalladii Garowe iyo Bosaso, haddana loo diyaarinayo dagaal hor leh,” ayaa lagu yiri warsaxaafadeedka kasoo baxay xubnaha mucaaradka maamulka Puntland.

Farriimaha kasoo baxaya mucaarada iyo tallaabooyinka ay qaadeyso madaxtooyada ayaa uga sii daraya xaaladda cakiran ee Puntland, waxaana la’isku hayaa arrinta doorashada.

Si kastaba, lama oga sida ay waxa noqon doonaan, maadaama labada garab ee is haya uu dhinac kasto ku adkeysanayo go’aankiisa iyo damaciisa siyaasadeed ee Puntland.

Khamiis , October -19- 2023-{HMC} Guddoomiyaha xisbiga mucaaradka Somaliland ee UCID Faysal Cali Waraabe, ayaa ku baaqay in loo diyaaro garoobo sidii xoog iyo xeelad mid uun Laascaanood dib loogu celin lahaa gacanta Somaliland.

Faysal Cali Waraabe oo warbaahinta la hadlay xili uu kasoo laabtay safar dibada ah, ayaa sheegay in Somaliland ay diyaar u tahay in ay la hadasho waxgaradka SSC, lakiin marka hore ay tahay in ciidamada kale ee gurmadka ku yimid ka baxaan.

“Waa in aynu sharafteenii soo celinaa, ciidanka tayaynaa, oo aynu xuduudeheenii tagnaa, waanu jecelnahay in aanu wada hadal ku dhamayno lakiin bishuruud waa in ay ka baxaan Majidholand” ayuu yidhi Waraabe.

Reer Sool ayuu ugu baaqay in ay miiska wadahadalka yimaadaan “Waxgaradka iyo garaadada waxan leeyahay 100 wado oo aynu ku wadahadalno ayaa inoo caado ahaan jirtay yaan laydin isticmaalin” ayuu yidhi Waraabe.

Waxa uu xukuumada ugu baaqay in jaanis la siiyo wadahadal lagula furo garaadada SSC, lakiin dhinaca kalena millateri ahaan loo diyaar garoobo, waxa uuna ku baaqay in la midoobo, oo quluubta shacabku isku duubnaato.

Dowlada Soomaaliya ayaa SSC Khaatumo u aqoonsatay maamul ku meel gaadh ah, iyada oo sheegtay in ay si dhaw ula shaqayndoonto hoggaanka SSC Khaatumo.

Dowladda federalka Soomaaliya ayaa maanta shaacisay inay si dhow ula shaqayn doonto maamulka KMG ah ee SSC- Khaatumo, iyadoo dowladdu sheegtay inay aqoonsan tahay go’aankii masiiriga ah ee ay gaareen duubabka dhaqanka ee kasoo jeeda degaanadaas.

Wasiirka arrimaha gudaha Soomaaliya, Axmed Macalin Fiqi, oo jeedinayay warsaxaafadeed kasoo baxay kulamadii Muqdisho uga socday hoggaamiyaha SSC iyo dowladda federalka, ayaa sheegay in ay dowladda si buuxda uga howlgalayso wax ka qabashada xaaladaha bini’aadantinimo ee degaanada SSC- Khaatumo.

Wasiir Fiqi wuxuu ugu baaqay maamulka SSC- Khaatumo iyo Somaliland in ay la kala wareegaan maxaabiista ay kala haystaan, wuxuuna sheegay dowladda federalku inay diyaar u tahay inay fududayso sidii arrintaas ay ku dhici lahayd.

Wuxuu sheegay in loo baahan yahay in labada dhinac ay sameeyaan xabbad joojin, ayna noqdaan dad derisoo nabad ku wada nool.